Lễ hội Chôl Chnăm Thmây có nghĩa tạm dịch là “vào năm mới” là dịp người dân Khmer ăn mừng năm mới hàng năm. Tết thường diễn ra vào khoảng giữa tháng 4 hàng năm và kéo dài chính thức 3 ngày. Giống như Tết cổ truyền của Việt nam được tính theo âm lịch, Tết Khmer cũng tính theo một loại lịch mặt trăng riêng của họ. Do đó, thường Tết rơi vào ngày 13 -15 tháng 4, có năm thì 14-16 tháng 4. Đây là dịp người dân Khmer kết thúc một mùa thu hoạch nông nghiệp, hưởng thụ thành qủa lao động suốt năm cũ, nghỉ ngơi, vui chơi và đón một năm mới sẽ bắt đầu với mùa mưa dài. Tại Thái Lan, Lào, Myanmar, Sri Lanka và một số dân tộc thiểu số thuộc tỉnh Vân Nam, Trung Quốc cũng ăn mừng tết vào những ngày này cho dù với tên gọi khác nhau.

Ngày đầu tiên của năm mới được gọi là Mô ha Songkran (do cái tên này mà tại Thái Lan và Lào tết được gọi là Songkran). Mọi người diện những bộ quần áo đẹp nhất, đốt nến và hương cầu nguyện tại các ngôi chùa và đền miếu vào thời khắc giao thừa. Các thành viên trong các gia đình cùng nhau bày tỏ sự biết ơn và thành kính đối với đức Phật. Tất cả rửa mặt với chậu nước thánh vào buổi sáng, rửa thân mình vào buổi trưa và rửa chân vào buổi tối trước khi đi ngủ để cầu mong may mắn.

Via rek Wanabat là tên của ngày thứ hai của năm mới. Mọi người làm việc thiện, đóng góp tiền hảo tâm cho những người kém may mắn, người nghèo, người tàn tật, vô gia cư. Các gia đình viếng thăm và thắp hương cho tổ tiên tại lăng mộ của họ.

Ngày thứ ba của dịp tết được gọi là Via rek Langsak. Các phật tử tắm cho tượng Phật và người già trong gia đình bằng các loại nước thơm với ý nghĩa là mọi sự sống đều cần phải có nước. Ngoài ra, người ta cũng tin rằng tắm rửa tượng Phật sẽ mang lại sức khỏe, hạnh phúc và may mắn cho cả gia đình mình. Đối với việc tắm rửa cho cha mẹ, ông bà, những người trẻ tuổi sẽ nhận được những lời chúc và khuyên bảo từ các thế hệ trước với tình thương yêu sâu sắc.

Trong dịp tết Khmer, những người trẻ tuổi tập trung tham gia các chò chơi truyền thống như Chaol Chhoung (ném bóng) và Bas Angkunh (gieo hạt). Bên đội chơi thường được chia ra bên nam và bên nữ để tranh tài, bên nào ném chính xác hơn sẽ giành phần thắng. Giải thưởng đôi khi chỉ là các vật bình thường nhưng mang lại không khí vô cùng vui vẻ. Tại các góc đường và sân rộng, người ta cùng nhau múa hát các bài hát và điệu múa truyền thống như lam vông mà bất cứ người Khmer nào cũng có thể trình diễn một cách điêu luyện.

Trong các ngôi chùa, người ta dựng lên một cồn cát giữa sân, giữa cồn là một mô cát nhọn hoặc hình vòm lớn, tượng trưng cho ngọn tháp Tavatimsa nơi chôn cất tóc và vương miện của đức Phật sau khi ngài quy y. Xung quan cồn cát lớn là bốn cồn cát nhỏ, tượng trưng cho giáo lý Tứ diệu đế của Phật giáo bao gồm: Khổ đế (chân lý về sự khổ), Tập khổ đế (chân lý về nguồn gốc sự khổ), Diệt khổ đế (chân lý về việc diệt khổ) và Đạo đế (chân lý về phương pháp để diệt khổ). Ngoài ra, người Khmer cũng có phong tục tạt nước vào mọi người để cầu chúc một năm mới an lành, no đủ và khỏe mạnh giống như các nước láng giềng Lào và Thái Lan.